Жоңғар. Жоңғар шапқыншылығы

Пəн: Қазақстан тарихы

Жұмыс түрі: Реферат

Көлемі: 15 бет

Бұл жұмыстың бағасы: 1000 теңге

ID: 33

Сатып алу


Жоспар

I Кіріспе....................................................3
II Негізгі бөлім
2.1 Жоңғар хандығының құрылуы.................................4
2.2 Жоңғар хандығының қазақ жеріне шапқыншылығы..........4
2.3 Қазақ халқының жоңғар басқыншылығына қарсы күрес...7
2.4 “Ақтабан шұбырынды, Алқакөл сұлама”......................9
2.5 1727 жылғы Бұланты бойындағы шайқас......................11
2.6 Аңырақай шайқасы.........................................12
2.7 Жоңғар мемлекетінің күйреуі...........................13
III Қорытынды..................................................14
IV Пайдаланылған әдебиеттер...................................15


Кіріспе

   XVII ғасырдың бас кезінде қазақ елінің жағдайы өте ауыр еді. Жоңғарлар, Еділ қалмақтары, Жайық қазақтары, башқұрттар жан-жағынан анталап тұрды. Әсіресе жоңғарлар казақтар үшін аса қауіпті жау болды. Жоңғарлардың атты әскері жүз мыңға жетті. Олар сойыл, найза ұстаған қарапайым ғана жасақ емес, әскер сапын Еуропа тәртібімен құрып, соғыс тәсілін еуропаша жүргізе алатын, зеңбірегі мен білтелі мылтығы бар қарулы күшке айналған еді. Жоңғар Шапқыншылығы, жоңғар - қазақ соғыстары( Отан соғысы деп те аталады) – Қазақ хандығықұрылған кезден бастап, 18 ғасырдың 50-жылдарына дейін оның аумағына ойраттардың бірде өршелене, бірде беті қайта жасағаншапқыншылықтары. 18 ғасырда қазақтар үз жүзге бөлініп өмір сүріп жатты. Әр жүздің өз ханы болды. Кіші жүзді - Әбілхайыр, Орта жүзде - Сәмеке (Шахмұхамед), Ұлы Жүзде – Жолбарыс хандық етті. Түркістан қаласын астана еткен Үлкен Орданың ханы Тәуке еді. Қазақ жерінде орталықтанған мемлекет болмауын көршілері өз пайдасына шешуді ойлады. 1723 жылы ерте көктемде жоңғарлар қазақ жеріне тағы да соғысуға келді.


Қорытынды

   1635 жылы ойрат тайпалары бірігіп Жоңғар хандығын құрды. “Жоңғар” деген аттың шығуы – Шыңғысханның шапқыншылығы кезеңінде ойраттар қашанда армиясының “сол қанатын” құраған, моңғолша ол “зюнгор” деген мағынаны білдіреді. Жоңғар Шапқыншылығы, жоңғар - қазақ соғыстары( Отан соғысы деп те аталады) – Қазақ хандығықұрылған кезден бастап, 18 ғасырдың 50-жылдарына дейін оның аумағына ойраттардың бірде өршелене, бірде беті қайта жасағаншапқыншылықтары. Қазақ халқы ойраттарды алғашқыда қалмақтар, кейін жоңғарлар деп атаған (қ. Жоңғар хандығы). 15 ғасырдың 50- жылдары ойраттардың қалмақ тайпасының билеушісі Үз-Темір тайшы өздерімен іргелес жатқан қазақ даласына шабуыл ұйымдастырады. Болат ханның үш жүздің басын косуы.

   1726 жылы Жоңғар шапқыншылығы қазақтар мен оған көршілес жатқан Орта Азия халықтарының шаруаларына ауыр зардаптарын тигізді. 1726 жылы Болат хан үш жүздің хандары (Жолбарыс, Сәмеке, Әбілқайыр), билері мен батырларының, сұлтандарының басын қосып, Ордабасыда өткен жиында Әбілқайыр хан бас қолбасшылыққа тағайындалып, жауға қарсы жаңа стратег. шабуыл ұйымдастыру келісілді (қ. Ордабасы). Әскери күшін біріктірген үш жүз жасақтары.


Пайдаланған əдебиеттер тізімі

1. Қазақстан тарихы. Жалпы білім беретін мектептің жаратылыстану-математика бағытындағы 11-сыныбына арналған оқулық.
2. Қазақстан тарихы. Очерк. 184-194-бб.
3. Қазақстан тарихы. 5-томдық. 3-том., 1-бөлім. 1,2,3,6,7,8-тараулар.
4. Рысбайұлы К. Қазақстан Республикасының тарихы, 5-бөлім.
5. Моисеев В.А. Джунгарское ханство и казахи XVII-XVIII вв. А., 1991.
6. Галиев В.З. Хан Джангир и Орбулакская битва. 1998.


Беттерді қарау